Databord in de klas

Inmiddels werk ik alweer enkele jaren in mijn klas met een databord. Ik ben hier zelf nog steeds lerende in en probeer gewoon dingen uit.

Het is ook niet “mijn” databord, maar ons databord. Van de kinderen en van mijn duo en mij. Ik ben er namelijk van overtuigd dat intrinsieke motivatie veel beter werkt dan “het moet van de juf, dus dan doe ik het maar”.

Werken met een databord

Werken met een databord in de klas werkt heel prettig voor kinderen en ze raken erdoor gemotiveerd. Op het databord in mijn klas is zichtbaar wat de groepsregels zijn, wat de missie van de groep is en aan welke doelen we werken. Ook kunnen leerlingen die afwezig zijn geweest zien welk huiswerk er is opgegeven en gebruik ik een deel van het bord voor de wekelijkse bordsessie in de klas.

Elke dag een stapje beter

In het onderwijs willen we dat onze leerlingen zichzelf continu verbeteren. Als we willen dat leerlingen betere resultaten halen, dan moeten die leerlingen ook kennis hebben van de doelen en de manieren waarop dat bereikt gaat worden. De leerlingen worden daarom actief betrokken bij de missie, de gedragsregels en de doelen in de groep en op persoonlijk niveau.

Ik voel mezelf niet alleen juf, maar ook procesbegeleider en coach. Ik coach leerlingen in het nemen van eigenaarschap voor hun eigen leerontwikkeling. Ik vind dit altijd een mooi proces om te begeleiden.

Hoe geef ik mijn databord vorm?
  1. Groepsafspraken: aan het begin van het schooljaar houden we enkele klassenvergaderingen over de groepsregels. Dit doen we samen. Ik doe dit ook om een groepsgevoel te creëren en zeker de eerste periode verwijs ik vaak naar de groepsafspraken. Weet je nog wat we toen hebben afgesproken? Ik vind het heel belangrijk dat we als groep naar elkaar luisteren in een omgeving van respect en acceptatie.
  2. Missie van de groep: onze missie beschrijft het doel voor de hele groep (leerlingen, juffen en ook ouders). Waar staan we voor als groep en hoe willen we dat dit jaar voor elkaar krijgen? Ik heb altijd het idee dat als de missie duidelijk is in de klas, leerlingen productiever en effectiever worden en meer als een groep gaan functioneren.
  3. Doelen voor de groep en de individuele leerling: op mijn school werken we met EDI (expliciete directe instructie), elke les begin ik dus met het benoemen van het doel. Aan het eind van de les probeer ik dagelijks met een exit ticket de les af te sluiten en zo op een snelle manier te zien of ik het doel van de les bereikt heb. Maar doelen voor de langere termijn wil ik ook bespreken met mijn leerlingen. Deze doelen maak ik zichtbaar op het databord. Ik gebruik hier vaak een grafiek voor. Bij deze groepsdoelen meet ik altijd groepsgemiddelden, wel zo fijn voor zwakke leerlingen. In de portfolio’s van de leerlingen werk ik echter met individuele doelen.
  4. Stichting leerkracht – het bord in de klas: bordsessies in de klas versterken eigenaarschap, betrokkenheid en groepsvorming bij de leerlingen. Het is een middel om doel- en actiegericht samen te werken. Je begint met een check-in om te weten hoe kinderen zich voelen (a.d.h.v. smileys). Daarna kijken we naar de successen (wat gaat goed/welk succes heb je behaald). Het is belangrijk om deze met elkaar te delen. Dan gaan we een doel opstellen of naar het al gekozen doel kijken. Het is belangrijk dat leerlingen eigenaar zijn van dit doel. Welke acties horen er bij dit doel? Wat kunnen we bedenken? Als laatste kijken we nog even met elkaar welke zaken we op de planning hebben staan. Denk bijvoorbeeld aan een gastles of een excursie.
  5. Huiswerk: leerlingen die afwezig zijn geweest, kunnen op het bord zien welk huiswerk is opgegeven.

Elk databord kan er natuurlijk weer anders uitzien, maar dit is wat ik weergeef op mijn databord.

Stichting Leerkracht

Op mijn school werken we nu voor het vierde jaar met de principes van Stichting Leerkracht. We houden allemaal bordsessies in de klas, wekelijks hebben we met het team een bordsessie, er is een leerlingenraad en we werken met een jaarbord in het team. Wil je meer weten over Stichting Leerkracht? Klik dan hier

Het bestand van de exit-tickets kun je hier downloaden. 

Het bestand van mijn databord kun je hier downloaden. 

hoe-overleef-ik-de-eerste-schoolweken-1

Hoe overleef ik de eerste schoolweken?

Een goed begin is het halve werk.

Het ene schooljaar heb ik nog maar net afgerond en toch ben ik alweer aan het nadenken over de start van het nieuwe schooljaar. Gekscherend roep ik altijd: “Hoe overleef ik de eerste schoolweken?!”. Door het werk van mijn man gaan we dit jaar pas op het eind van onze zomervakantie weg. Voor mij een reden om aan het begin van mijn zomervakantie al zoveel mogelijk zaken geregeld te hebben voor de start van het schooljaar. Met mijn duo ben ik dan ook al naar school geweest om ons “nieuwe” klaslokaal in te richten. Groep 8 zit bij ons na de zomer in een ander lokaal, dus iets meer werk dan in andere jaren.

hoe-overleef-ik-de-eerste-schoolweken-1
Goede voorbereiding

Maar die eerste dag na de zomervakantie komt voor ons allemaal en hoe kun je jezelf daar goed op voorbereiden. We weten allemaal een goed begin is het halve werk! 
Dit geldt zeker voor de groepsvorming aan het begin van het schooljaar. Het groepsvormingsproces begint na een vakantie weer helemaal opnieuw: de leerlingen verkennen elkaar, de leraar en de regels. De eerste weken van het schooljaar zijn daarom ontzettend belangrijk voor het creëren van een goed pedagogisch klimaat in de klas. Deze eerste weken worden dan ook wel de Gouden Weken genoemd.

De Gouden en Zilveren Weken

De Gouden Weken zijn de eerste weken van het schooljaar. Het zijn de belangrijkste weken voor het neerzetten van een goede basis voor een fijne sfeer in de klas. Daarom zijn deze weken goud waard. De leraar speelt tijdens dit proces een essentiële rol. Als je als leraar in deze eerste, belangrijke weken veel aandacht schenkt aan groepsvorming, heb je hier de rest van het schooljaar profijt van. Na de kerstvakantie kun je dit herhalen. Deze weken noemen ze de Zilveren weken.

Groepsvorming

Groepsvorming bestaat uit vier fasen die een groep in ongeveer zes weken doorloopt. Hierna zijn de rollen, normen en waarden grotendeels bepaald voor de rest van het jaar. In deze zes weken is de invloed van de leraar van groot belang. Na elke zomervakantie, bij elke nieuwe leraar, vindt er weer een nieuwe groepsvorming plaats. Ook gaandeweg het schooljaar kan er een nieuw groepsvormingsproces komen, bijvoorbeeld door de komst van een nieuwe leerling.

  • Forming (oriënteren)
    Leerlingen leren elkaar kennen. De groep zoekt naar veiligheid en structuur.
  • Storming (presenteren)
    De verhoudingen tussen de leerlingen worden duidelijk. Wie is er leider en wie is er volger?
  • Norming (normeren)
    De regels, waarden, normen van de groep worden bepaald. Iedereen krijgt een eigen taak in de samenwerking.
  • Performing (presteren)
    De groep wordt een team en is klaar voor samenwerking. Er zijn ongeschreven regels waar iedereen zich aan houdt.
  • Reforming (evalueren)
    Het einde van het jaar of een periode is in zicht. Dit afscheid geeft weer een nieuwe groepsdynamiek. Ik merk dit altijd heel sterk in groep 8. Sommige leerlingen zijn klaar voor een nieuwe start en zijn klaar met (een aantal) klasgenoten.
Tips voor in de klas
  • Geef meer complimenten dan negatieve kritiek.
  • Gebruik coöperatieve werkvormen. SAMEN is het sleutelwoord in deze Gouden Weken!
  • Ken je leerlingen: zodra de formatie bekend is op school, probeer ik in pauzes al aandacht te besteden aan leerlingen die ik na de zomer in de klas krijg. Ik merk ook dat leerlingen die weten dat ze jou gaan krijgen uit zichzelf al contact beginnen te zoeken.
  • Laat de leerlingen jou kennen. Het wenmoment of doorschuifuurtje is daar een ideaal eerste moment voor, maar ook na de zomervakantie geef ik leerlingen altijd de kans om mij te leren kennen door een groepsvormende activiteit.
  • Doe iedere dag een groepsvormende activiteit. Deze activiteiten kunnen ook heel kort zijn en voor de ene activiteit heb je meer materialen nodig dan voor de andere.
  • Maak gebruik van bordsessies en/of klassenvergaderingen. In de Gouden Weken doe ik beiden, later in het jaar alleen nog bordsessies. Op mijn school werken we met de methodieken van Stichting Leerkracht. Elke week hebben wij als team een bordsessie, maar ook in onze klas houden we elke week een bordsessie. Met de inhoud van de bordessie in de klas bemoei ik me als leerkracht zo min mogelijk. Ik laat dit zoveel mogelijk uit de klas komen. Hierin stellen we doelen op voor in de klas en daarbij horende acties. Wil je hier meer over weten? https://stichting-leerkracht.nl/het-bord-in-de-klas/
  • Geef complimenten klassikaal en bestraf één op één.
  • Neem regelmatig de tijd om schoolregels en klassenregels van betekenis te voorzien. Wat wordt ermee bedoeld en wat willen we ermee bereiken?
  • Zorg voor een goede overdracht voor de eerste dag van het nieuwe schooljaar.
Lespakket “Hoe overleef ik de eerste schoolweken”

De eerste weken doen wij dagelijks een groepsvormende activiteit in de klas. Ik heb deze activiteiten gebundeld tot een lespakket “Hoe overleef ik de eerste schoolweken.” Dit lespakket bestaat uit 13 verschillende activiteiten om in te zetten in je klas.  Je koopt deze tegen een kleine vergoeding hier.

Wil je meer lezen over groepsvorming in de eerste weken? De twee boeken hieronder zijn hier zeer geschikt voor.

Eigenaarschap bij leerlingen en de rol van executieve functies

Wat verstaan we onder eigenaarschap bij leerlingen?

Eigenaarschap van leren is de mate waarin de leerling verantwoordelijkheid neemt voor zijn eigen leerproces. Om het eigenaarschap van leerlingen te versterken kun je onder meer de motivatie, betrokkenheid, zelfsturing en metacognitieve vaardigheden bevorderen. Deze laatste twee horen bij de cognitieve processen waar de term executieve functies een verzamelbegrip voor is.

Wat zijn executieve functies?

Executieve functies is een verzamelbegrip voor de cognitieve processen die bepaald gedrag als gevolg hebben. Deze processen sturen je gedrag, je gedachten en je emoties aan. De meningen lopen uiteen over hoeveel het er precies zijn.

Welke executieve functies kennen we?

Over het algemeen worden de volgende denkprocessen in de literatuur genoemd:

  • Inhibitie: het vermogen om impulsen te onderdrukken.
  • Plannen en organiseren: het vermogen om vooruit te denken, een plan te maken, in te schatten hoe lang iets duurt, prioriteiten te stellen, beslissingen te nemen.
  • Flexibiliteit: je kunnen aanpassen als iets verandert, een probleem op een andere manier oplossen, schakelen tussen activiteiten.
  • Werkgeheugen: dit is de tijdelijke opslagcapaciteit van ons brein, waarin we taakgerelateerde informatie bewerken.
  • Emotieregulatie: het adequaat aansturen van je emoties.
  • Gedragsevaluatie: het gebruiken van feedback uit je omgeving om je eigen gedrag aan te passen, in de gaten te hebben wat het effect is van jouw gedrag op dat van een ander.
Welke executieve functies spelen een rol bij het ontwikkelen van eigenaarschap?

Vanuit hun motivatie en betrokkenheid vormt de leerling een aantal leerdoelen en ontstaat de drive om vanuit de huidige situatie naar de gewenste situatie te komen (zelfsturing of zelfregulering). Zelfregulerende leerlingen zetten doelbewust bepaalde leerstrategieën in om hun leren te vergemakkelijken en hun leerprestaties te verbeteren. Ze beschikken over verschillende leerstrategieën die zij flexibel kunnen inzetten.

Het stellen van leerdoelen en zelfsturing doet leerlingen inzien dat zij de controle kunnen nemen over hun eigen leerproces, hetgeen hun gevoel van vertrouwen in eigen kunnen en zelfvertrouwen vergroot. Hoe groter het gevoel van vertrouwen in eigen kunnen van leerlingen, hoe groter hun betrokkenheid bij het leerproces en hoe groter hun doorzettingsvermogen als het tegenzit.

Leerlingen gebruiken metacognitieve vaardigheden en het vermogen om zichzelf te monitoren om vast te stellen hoe zij hun leerdoelen succesvol kunnen bereiken. Metacognitie is het denken over het eigen denken of het eigen leren. Metacognitie gaat over zelfreflectie met betrekking tot het eigen leren en over de regulering van de cognitieve processen door bijvoorbeeld leerstrategieën te gebruiken.

Welk gedrag moet een leerkracht vertonen om eigenaarschap bij zijn/haar leerlingen te ontwikkelen?
  1. Een leerkracht die wil werken aan eigenaarschap bij zijn/haar leerlingen moet didactische strategieën toepassen die gericht zijn op het gevoel van autonomie, betrokkenheid en competentie.
  2. Een leerkracht die wil werken aan eigenaarschap bij zijn/haar leerlingen bevordert de ontwikkeling van leerstrategieën door middel van hints, modeling en procesgerichte feedback.
  3. Een leerkracht die wil werken aan eigenaarschap bij zijn/haar leerlingen geeft goed gegeven feedback die kan bijdragen aan eigenaarschap, motivatie en leerresultaten van leerlingen. Het gaat dan met name om effectieve, taakgerichte feedback.
  4. Een leerkracht die wil werken aan eigenaarschap bij zijn/haar leerlingen zorgt voor een stimulerende leeromgeving waarin bijvoorbeeld informatiebronnen aanwezig zijn, zodat leerlingen zelfgestuurd aan de slag kunnen.
Hoe geef je goede feedback om executieve functies te versterken en eigenaarschap te vergroten?

Hattie en Timperley (2007) hebben een feedbackmodel bedacht waarin telkens 3 feedback-vragen worden gesteld op 4 verschillende feedback-niveaus.

De 3 vragen zijn:

  • waar ga ik heen? (wat zijn de doelen?).
  • hoe ga ik? (welke vorderingen heb ik al gemaakt om het doel te bereiken?),
  • wat is mijn volgende stap? (welke vorderingen moet ik nog maken om het doel te bereiken?)

4 verschillende feedback-niveaus:

  • Feedback op een taak of product. Deze feedback gaat over een specifieke taak en vooral of de taak correct of incorrect is uitgevoerd.
  • Feedback op het leerproces. Dit zijn bijvoorbeeld aanwijzingen hoe studenten kunnen zoeken naar een nieuwe oplossingsstrategie.
  • Feedback op zelfregulatie. feedback op dit niveau gaat over het zelfsturend leervermogen van een student: hoe effectief voert de student een bepaalde taak uit.
  • Feedback op persoonlijk niveau. Deze feedback op de student zelf heeft nog nauwelijks iets te maken met het werk en is daarom het minst effectief.
Het feedbackmodel van Hattie en Timperley (2007)
Feedback-cirkel
Conclusie:

Executieve functies hebben een grote invloed op eigenaarschap van leerlingen. Leerlingen die moeite hebben met zelfsturing en zelfregulering zullen minder eigenaarschap laten zien dan leerlingen die wel sterk zijn in deze executieve functies. Leerkrachten kunnen het eigenaarschap van hun leerlingen vergroten door expliciet aandacht te besteden aan executieve functies, didactische strategieën toe te passen die gericht zijn op competentie, het ontwikkelen van leerstrategieën, zorgen voor een leerrijke leeromgeving en het geven van goede feedback. Leerlingen hebben het meest aan feedback op het leerproces en feedback op zelfsturing en zelfregulering.

Gebruikte literatuur/materiaal:

Lees hier een eerder geschreven blog over het werkgeheugen; een van de executieve functies. 

De toekomstplannen van juf Joanne

Zomer in Nederland en het schooljaar is bijna ten einde! Tijd om de balans op te maken en mijn toekomstplannen met jullie te delen! Niet alleen mijn toekomstplannen voor juf Joanne…

Praktijk de Zeeuwse Knoop

Na bijna 20 jaar in het onderwijs en jaren van dromen, ga ik mijn droom van een eigen bedrijf waar maken: Praktijk de Zeeuwse Knoop! Afgelopen voorjaar ben ik 2 keer vanuit Zeeland naar Friesland gereden om een opleiding tot kindercoach bij Tea Adema te volgen. Een fantastisch mens met ontzettend veel ervaring en heel veel humor en daar houd ik van! Met deze opleiding wilde ik graag meer doen en daaruit is Praktijk de Zeeuwse Knoop geboren!

In mijn praktijk coach ik kinderen (en hun ouders) die onzekerheid en/of faalangst ervaren op het gebied van leren. Deze kinderen zijn vaak aan het onderpresteren, hebben gebrek aan zelfvertrouwen en het is moeilijk te achterhalen wat precies de oorzaak hiervan is. Door coaching op maat ontwikkelen kinderen meer zelfvertrouwen, komt eruit wat erin zit en zijn kinderen klaar voor de volgende stap. 

Juf Joanne

Maar dit betekent niet dat ik het onderwijs ga verlaten!Ik heb na veel wikken en wegen (ik ben ten slotte niet voor niets een weegschaal) besloten een dag minder te werken. Na de zomervakantie ben ik op maandag en dinsdag weer juf van een groep 8 met 32 leerlingen.

De andere 3 dagen in de week heb ik dan tijd om kinderen en hun ouders te coachen, leermiddelen te ontwikkelen en het ontwikkelen en geven van workshops/cursussen.

Workshops en cursussen voor leerkrachten

Mijn missie voor (aankomende) leerkrachten is om hen te laten stralen voor de klas. Dit doe ik niet alleen door leermiddelen te ontwikkelen die ze in hun klas kunnen gebruiken en door het schrijven van blogs.

Maar ook door professionals op het gebied van executieve functies en eigenaarschap bij leerlingen te trainen. Ik laat jou als professional inzien hoe je een partner/coach voor je leerlingen kunt zijn, zodat je niet alleen bezig bent met kennisoverdracht.

Het gevolg hiervan is dat jouw leerlingen verder komen, intrinsiek gemotiveerd zijn en jij als leerkracht tegemoetkomt aan de individuele behoeften van de leerlingen.   

Binnen mijn scholengroep (26 scholen) heb ik al verschillende nascholingen gegeven: workshops executieve functies, close reading en EDI. 

Kamer van Koophandel

Komende week heb ik een afspraak staan om mezelf in te schrijven bij de Kamer van Koophandel. Spannend! Maar dan is het ook eindelijk echt! Wat begon als een hobby: een website met het delen van leerkracht materialen is dan in korte tijd uitgegroeid tot een echt bedrijf waar ik de CEO van ben!

Als je het leuk vindt om mijn avonturen bij Praktijk de Zeeuwse Knoop te volgen, ben ik ook te vinden op Facebook en Instagram

Juf Joanne is ook te vinden op social media. Zie daarvoor de knoppen linksboven op mijn website. Ik zou het leuk vinden als je me ook daar volgt!

Toekomstplannen

Nu ik je over mijn toekomstplannen heb verteld, ben ik ook wel heel erg benieuwd naar jouw toekomstplannen? Maak jij toekomstplannen of leef je van dag tot dag? Ik hoor het graag!

Genieten 

Vandaag ga ik nog even lekker van mijn weekend genieten, morgen heeft mijn groep 8 de generale repetitie en de eindmusical op het programma staan en daarna hebben de leerlingen vakantie! Het schooljaar is weer voorbij gevlogen. Reden te meer om met volle teugen van het leven te genieten!

Fijne dag lieve volgers!

Dit is trouwens een foto van 2 jaar geleden toen ik met mijn gezin een rondreis door Zuid-Afrika heb gemaakt. Ook dat was GENIETEN!

Tips om de laatste schoolweken te overleven!

Dat leraren hun leerlingen beïnvloeden door de manier waarop ze lesgeven weten we al langer. “De leerkracht doet er toe” is een veel gehoorde kreet in het onderwijs.  Maar niet alleen de manier van lesgeven heeft invloed. Ook de sfeer die ze in de klas weten te creëren en hoe ze de klas managen is van invloed. Hoe houd je deze factoren positief in de laatste schoolweken? 

Aan het eind van het jaar hoor ik veel ouders en collega-leerkrachten klagen dat de leerlingen zo moe zijn en dat ze steeds vaker brandjes moeten blussen, maar niet alleen de leerlingen zijn moe. Ook de leerkrachten zijn moe! En zoals wij allemaal weten is werken in het onderwijs topsport en moet je goed voor jezelf zorgen.

Stress en te veel taken op je bordje zorgen niet alleen voor lichamelijke uitputting, maar ook voor emotionele uitputting. Het gevolg is dat je in de klas vaker reactief gaat reageren. Je reageert pas als het te laat is, als de vlam weer in de pan is geslagen. Terwijl je als je fit en uitgerust bent al veel eerder een rimpeling in je klas had opgemerkt en deze met jouw pedagogische kwaliteiten als leerkracht allang weer had gladgestreken. Daarnaast merk ik aan mezelf dat als ik moe ben ik eerder ga dreigen met sancties (nu stoppen anders…). Ook besteden emotioneel uitgeputte leerkrachten minder tijd aan een positieve omgang met leerlingen. Je wordt minder effectief in het managen van de klas.

Hoe kun je nu goed voor jezelf blijven zorgen? Hier de tips die ik probeer toe te passen!

Me-time

Niets zo fijn als met een kop thee, een stuk(je) chocola, een dekentje en een boek of Netflix op de bank. Zo belangrijk om tijd te nemen voor ontspanning!

Kom in actie: beweeg!

Denk niet ik heb het zo druk, ik ga niet sporten want ik ben al zo moe. Doe het toch! Je zult zien dat je daarna juist weer meer energie hebt! Ga een lekker stuk wandelen. Frisse lucht, beweging en het zien van natuur is heel goed om een vol hoofd leeg te maken!

To do lijstjes

Ja inderdaad, als je heel druk bent en veel aan je hoofd hebt is plannen ontzettend belangrijk! Je hoofd onthoudt nu eenmaal niet alles, schrijf het op dan kun je het niet meer vergeten. Lees hier mijn blog met 8 tips voor focus en timemanagement. Wie weet heb je er nog iets aan!

Laat wat meer los!

De boog kan niet de hele dag door gespannen zijn. Niet bij je leerlingen, maar zeker ook niet bij jou. Neem gewoon wat vaker de tijd om een coöperatieve werkvorm met je leerlingen te doen, ga een keer extra naar buiten om de lesstof buiten te oefenen. Geef je leerlingen iets meer ruimte en dan is er ook meer ruimte voor jouzelf als leerkracht.

Doe niet alles alleen


Vraag hulp! Genoeg ouders die willen helpen met schoonmaken, lamineren en diverse andere klusjes. Ook leerlingen uit de bovenbouw zijn al goed in staat om juf of meester te helpen. Zo hou jij tijd over voor de andere klusjes die op je lijst staan.

Blijf rustig


Hier ben ik niet zo goed in. Ik wil alle taken het liefst zo snel mogelijk van mijn lijstje kunnen afvinken. Zo ben ik gisteren weer in mijn eigen valkuil getrapt en zat ik om 22.30 ’s avonds nog blokplannen te evalueren en de IEP-toets van mijn groep te analyseren. Gevolg? Ik ben deze morgen niet vooruit te branden… Wat mij hierbij (meestal, maar dus niet altijd) helpt is het kwadrant van Covey. Met het kwadrant van Covey sorteer je taken op urgentie en vereiste spoed. Zie afbeelding hieronder.

En mijn laatste tip: Geniet!

Geniet van de laatste weken van het schooljaar, geniet van je leerlingen die bij jou zo gegroeid zijn. Geniet van alle leuke activiteiten die je met je klas doet. Maak herinneringen met jouw klas waar ze later met veel plezier aan terug denken!

Succes met de laatste loodjes!

Timemanagement 2

8 Tips voor focus en timemanagement

Hoe ik met deze 8 tips weer meer focus op mijn werk heb, ik productiever werk en mijn timemanagement verbeterd is. 

Timemanagement 2

De afgelopen weken is het van mijn kant stiller op juf Joanne geweest. Mijn webshop liep gewoon door en op mijn Instagram account plaatste ik nog regelmatig foto’s, maar energie over voor een blog of een nieuw leermiddel had ik niet. Door drukte was ik erg moe en had ik even geen ruimte over voor inspiratie. Drukte op het werk door het afronden van een aantal groep 8 zaken, het oefenen voor de musical en de voorbereidingen voor het schoolkamp komende week. Daarnaast zijn wij vorige week na een verbouwing van bijna 5 maanden verhuisd en wat hebben we toch vreselijk veel spullen. Mijn gezin en ik kunnen nog wel wat lesjes van Marie Kondo krijgen!  

Door alle drukte merkte ik dat mijn focus op te veel dingen tegelijk lag, waardoor ik alles maar half deed en dus fouten ging maken. Je kent het vast wel. Je bent aan het werk en je hoort “ping”. Je telefoon gaat. Je krijgt een berichtje binnen. Voordat ik het dan zelf in de gaten heb, ben ik mijn Instagram en Facebook aan het checken, controleer ik of ik nog betalingen heb binnen gekregen en ga zo maar door. Daarna wist ik niet meer wat ik had gedaan en moest ik eerst 3 stappen terug voordat ik mijn taak weer kon oppakken. Niet echt handig Dat moest anders en beter: efficiënter!

Acht tips die ik nu bewust weer toepas:
  1. Voorkom afleiding
  2. Werk aan één taak tegelijk
  3. Werk met je ritme
  4. Werk op gezette tijden aan je e-mail
  5. Probeer de Pomodoro-techniek
  6. Gebruik een planner en takenlijsten
  7. Zet je wekker
  8. Bewaar niks in je hoofd
Timemanagement 1
Voorkom afleiding

Afleiding komt in vele vormen. Je telefoon die piept, een collega die iets wil vragen of vertellen, je kinderen die komen “zeuren” om een snoepje. We kennen het allemaal.

Je zat net lekker in de flow en daar kwam de afleiding en daarna ben je compleet uit je taak gehaald en het duurt echt weer even voordat je die flow weer te pakken hebt. Schakeltijd heet dat: de tijd die je hersenen nodig hebben om opnieuw te focussen.

Je kunt de kans op afleiding verminderen door meldingen op je apparaten uit te zetten. Ik stop mijn telefoon wel eens bewust in mijn tas, zodat mijn aandacht er niet op kan vallen. Ook met collega’s kun je afspraken maken: als mijn deur dicht is, wil ik ongestoord werken. Dit lijkt misschien asociaal, maar dat is het echt niet. Als jij effectief je takenlijst kunt afwerken, heb je meer tijd om in de pauzes gezellig met collega’s te kletsen. Je weet dat je in dat uur met de deur dicht gaat knallen en dat geeft rust!

Werk aan één taak tegelijk

Ons werk in het onderwijs is heel afwisselend en bestaat uit 3 of 4 periodes per dag: voor schooltijd, tijdens schooltijd, na schooltijd en als je geen continurooster hebt ook nog tussen de middag tijd. Bedenk goed welke taken je wanneer plant. De een komt graag vroeg en doet voor schooltijd al heel veel en de ander blijft liever laat om ’s ochtends alleen nog maar de lichten aan te hoeven doen en de computer op te hoeven starten. Allebei is prima, wees alleen jezelf er bewust van en houd hier rekening mee in je planning.

Voor je focus, concentratie en productiviteit is het een goed idee om taken te bundelen.

Ik heb mijn taken op school gebundeld: administratie, communicatie, planning, lesvoorbereidingen en (school)taken.

Stel ik heb op een dag 2 toetsen afgenomen in mijn klas, dan kijk ik die eerst allebei na en voer ze pas als ik ze allebei heb nagekeken in 1x in Parnassys in.

Werk met je ritme

De een is een ochtendmens en de ander is een avondmens. Houd hier rekening mee. Let tijdens een werkdag eens goed op je energie. Op welke momenten van de dag heb je de meeste energie? Wanneer krijg jij het meeste werk verzet? Gebruik deze momenten om je belangrijkste taken te voltooien. Houd rekening met je ritme als je aan de slag gaat om je dag of week te plannen.

Werk op gezette tijden aan je e-mail

Blokkeer dagelijks een moment in je planner of agenda voor je e-mail en open je e-mail verder echt niet. Het klinkt heel simpel, maar in de praktijk valt dit nog niet mee. We reageren op elk e-mailtje en zijn daardoor de hele dag met e-mail bezig. Dat kost heel veel tijd en het is slecht voor je focus. Dus neem leiding over jouw agenda en plan dagelijks (eigenlijk natuurlijk alleen op je werkdagen) een moment in om je e-mail te lezen, te beantwoorden en e-mail te sturen.

Probeer de Pomodoro-techniek

Enige tijd geleden las ik in de krant een artikel over deze techniek. Deze techniek is ontwikkeld door Francesco Cirillo en is bedoeld om productiever en geconcentreerder te werken. Hij gebruikt hiervoor een kookwekker in de vorm van een tomaat (pomodoro).

Hoe het werkt: je zet een timer op 25 minuten. Die 25 minuten werk je onafgebroken aan één taak.  Laat je jezelf afleiden of begin je aan een nieuwe taak, dan zet je je timer weer opnieuw op 25 minuten. Gaat na 25 minuten je timer, dan neem je 5 minuten pauze. En dan ook echt pauze, zonder te gaan scrollen op je telefoon of een website te bekijken op je computer. Strek even je benen en haal een paar keer diep adem om even te ontspannen. Zet je timer weer op 25 minuten en werk weer onafgebroken aan één taak. Na vier pomodoro’s neem je langer pauze: 10-15 minuten. Vind je 25 minuten te kort, dan kun je natuurlijk ook een langere tijd kiezen.

Gebruik een planner en takenlijsten  

Door met een takenlijst en/of planner te werken zorg je ervoor dat je heel actief nadenkt over wat je in een dag, week of maand wilt gaan doen. Je plant je taken bewust in en denkt na over je doelen. Ook geven ze richting aan je dag. Mijn planning is heel belangrijk voor me. Als ik geen planning maak, dan vergeet ik dingen en doe ik veel langer over alle zaken die ik moet/wil doen op een dag of in een week. Je kunt hier allerlei mogelijkheden voor gebruiken: je agenda, een planner, post-its met to do lists, lijntjespapier etc. Voor het organiseren van het schoolkamp maak ik dit jaar gebruik van Trello. Trello is een tool die bedoeld is om projecten te managen. Het is gratis, er is een online webversie en er is een app voor op je telefoon. Je kunt je projecten ook delen met collega’s. Ook maak ik gebruik van de app Wunderlist op mijn telefoon. Deze gebruik ik niet alleen om mijn to do lijsten bij te houden, maar ik heb ook een lijst met titels van boeken die ik nog wil lezen en voor mijn kinderen heb ik lijstjes met mogelijke cadeaus. Elke keer als zij enthousiast over speelgoed zijn, dan noteer ik dat en zo hebben we een vlotte start als het tijd is om verlanglijstjes te maken.  

Zet je wekker

Bekentenis: ik heb het al een paar keer gehad dat ik zo druk bezig was met nakijken, opruimen in de klas, mails versturen etc. dat ik te laat kwam voor een cursus of een vergadering buiten schools. Niet fijn, want ik wil altijd gestructureerd zijn EN overkomen. Om dit te voorkomen zet ik sinds kort mijn timer op mijn telefoon voor dit soort afspraken. Stel mijn cursus begint om 15 uur en het is 15 minuten rijden, dan wil ik om 14.40 uur weg. Ik zet mijn timer dan op 14.30 uur. Dan heb ik nog mooi tijd om mijn computer uit te zetten, naar de wc te gaan en mijn tas te pakken. Als ik nog veel spullen moet pakken, zet ik mijn timer nog 5 minuten eerder. Totdat mijn timer gaat, kan ik heel geconcentreerd werken aan mijn taken en kijk ik niet meer elke 5 minuten op mijn klok of het al tijd is.

Bewaar niks in je hoofd

Uhuh? Yep! Ik heb dit lang wel gedaan. Dat onthoud ik wel, dat ga ik nog wel opschrijven en dan midden in de nacht wakker schieten: “ik had dat nog moeten doen!”. Herkenbaar? Ik vermoed van wel. Je geeft instructie en ziet dat een leerling het niet snapt en denkt daar moet ik een aantekening over maken, dat moet ik delen met mijn duo. Een ouder die aan het hek een vraag stelt en jij moet/wilt daar een actie op ondernemen. Een collega die iets vraagt tijdens de koffie. Zoveel momenten waarop we denken “dat moet ik EVEN onthouden.” Dat is stressvol en niet nodig. Als je het opschrijft, dan vergeet je het niet meer. De handigste plekken om dit te doen zijn: je planner of je agenda, maar het kan ook digitaal. Denk bijvoorbeeld aan de app notities op je telefoon of Google Tasks. Let wel op dat je het noteert op plekken waar je vaak bij komt en die je vaak gebruikt. Je moet al die punten nog wel verwerken Dat is voor mij een reden om die gele post-it briefjes niet meer te gebruiken, die raakte ik altijd kwijt….

Dit zijn mijn tips om het overzicht te bewaren. Heb jij nog andere tips? Ik hoor ze graag!

Werken met rekencircuits in de klas als een pro! 3: eigenaarschap en feedback

Dit is het laatste deel uit een serie van 3 over het werken met een rekencircuit. Deze keer ga ik het hebben over eigenaarschap en feedback. 

Kinderen die eerder klaar zijn

Voor de snelle Jelles onder de leerlingen zorg ik altijd dat ik extra werk achter de hand heb. In mijn klas werk ik met een weektaak en daar staan ook taken op die leerlingen kunnen doen als ze klaar zijn voordat de werktijd op is. Als je niet werkt met een weektaak, kun je ook extra taken op je bord zetten of met een apart keuzebord werken. Maar hoe koppel je jouw observaties terug naar de leerlingen?

Feedback  

Feedback is een van de meeste voorkomende elementen bij succesvol leren, maar tegelijkertijd behoren de effecten ook tot de meest variabele. Feedback dient de kloof te verkleinen tussen waar de leerling is en waar hij hoort te zijn (John Hattie). Als je als leerkracht feedback op een goede manier toepast, kun je je leerlingen motiveren en hun kennis, vaardigheden en gedrag ontwikkelen. Je helpt leerlingen om hun kunnen te ontdekken en te ontwikkelen en je geeft ze zo inzicht in hun sterke en zwakke punten en hoe ze die kunnen verbeteren. Goede feedback sluit aan bij het leerdoel van de leerling, is tastbaar en transparant, is actiegericht, is vriendelijk, goed getimed en consistent.

Zelfreflectie

Maar met alleen feedback geven ben je er niet. Het is ook erg belangrijk dat leerlingen hun eigen leerproces en het resultaat ervan evalueren. Het grote doel van zelfreflectie is dat leerlingen van zichzelf weten waar ze nu staan en of ze (de volgende keer) het doel bereiken.

Stap 1:

Het eigen leerproces evalueren: Is het mij gelukt de taak te maken? Hoe zie ik dat? Welke aanpak had ik gekozen? Was dat een handige manier? Wat heb ik gedaan om geconcentreerd te blijven?

Stap 2:

Het eigen leerresultaat verklaren: Hoe kwam het dat de taak wel/niet gelukt is? Kwam het door mezelf of door iets uit mijn omgeving? Kon ik er iets aan veranderen of niet? Is dat altijd zo, of alleen bij deze taak?

Stap 3:

Verklaren of de leerling zelf tevreden is met het resultaat: Hoe kijk ik op deze taak terug? Ben ik tevreden over het resultaat? Pak ik het de volgende keer op dezelfde manier aan?

Stap 4:

Mijn leerwinst vaststellen: Wat heb ik vandaag geleerd dat ik de volgende keer zou kunnen gebruiken? Hoe kan ik het de volgende keer aanpakken?

Exit tickets

Een prettige manier om te controleren of leerlingen de lesstof hebben begrepen is door te werken met exit tickets. Ik eindig vaak de les met 1 tot 3 vragen/opdrachten om mijn les te evalueren. Een voorbeeld: Ik heb instructie gegeven over cijferend vermenigvuldigen. Als exit ticket krijgen leerlingen van mij dan een half A4’tje met daarop 3 sommen die zij moeten maken en inleveren. Hebben ze 2/3 sommen goed: prima, 0/1 sommen goed: extra instructie.

 

Gratis downloads:

Exit ticket rekenen 1

Exit ticket rekenen 2

Variant op coöperatieve werkvorm “wandel en wissel uit”

Boeiend onderwijs 

Coöperatieve werkvormen is een van de onderdelen van boeiend onderwijs. Na elke vakantie starten wij op onze school met een nieuwe denkgewoonte, een nieuwe vormgever en een specifieke coöperatieve werkvorm die we dan wekelijks aan bod laten komen in een van onze lessen. 

De komende periode staat de denkgewoonte “samen kunnen we meer dan alleen” centraal met als vormgever “tekstballonnen” en als coöperatieve werkvorm “tafelrondje”. Nu komt het tafelrondje bij mij regelmatig aan bod, dus is dit geen onbekende voor mijn leerlingen. En daarom vind ik het leuk om ook eens een wat minder bekende coöperatieve werkvorm aan bod te laten komen. 

In de vakantie

Aanstaande maandag starten wij weer na een heerlijke vakantie van 2 weken. Deze vakantie vliegt voorbij met in de eerste week heerlijk weer, een bezoek aan Corpus, een jarige tiener in huis en wat speelafspraakjes. In de tweede week heb ik al een aantal keren wat voorbereidingen voor school getroffen. Zo ben ik bezig geweest met het draaiboek voor het schoolkamp. Heb ik een tekst geselecteerd voor Close Reading en daarbij drie sessies gevuld en heb ik een aantal coöperatieve werkvormen geselecteerd om weer mee aan de slag te gaan in de klas. 

Maandagmorgen start ik mijn dag met deze na de vakantie variant op “wandel en wissel uit”. Kunnen ze gelijk weer even oefenen in het zachtjes lopen en praten 😉.

De bedoeling:

Knip de kaartjes van pagina 4 en 5 uit. Lamineer ze eventueel en hang ze in willekeurige volgorde in je klas.

Verdeel je groep in tweetallen. De ene helft van de tweetallen geef je kopie A en de andere helft van de tweetallen geef je kopie B. Leerling A en B van een tweetal hebben beiden hetzelfde papier.

De tweetallen kiezen een kaartje waarvan de afbeelding op hun blad voorkomt en stellen elkaar om de beurt die vraag. Ze schrijven het antwoord van de ander op. Daarna zoeken ze een volgend kaartje op.

Tip:
Je kunt ze dit later nog in hun tafelgroepjes uit laten wisselen.

Klik hier om de kaartjes en de werkbladen te downloaden. 

 

Laat je me weten wat jouw leerlingen ervan vonden?

Herinneringenboekje: een boekje vol herinneringen voor groep 8

Na de meivakantie hebben wij in het zuiden van het land nog maar 9 schoolweken tot de zomervakantie! In deze 9 schoolweken werken we nog hard uit de methodes, gaan we nog op schoolkamp en hebben we nog enkele excursies gepland staan. Ook oefenen we in de middagen voor de eindmusical. Een hele leuke periode om met een groep 8 te mogen meemaken. 

Lief en leed

De leerlingen hebben (bijna) 8 jaar lang lief en leed met elkaar gedeeld en slaan straks hun vleugels uit en nemen afscheid van elkaar. Met maar 2 keuzes voor scholen voor Voortgezet Onderwijs zullen ze elkaar nog vaak genoeg tegen komen en sommige leerlingen zitten gewoon volgend jaar weer bij elkaar in de klas. Voor de meesten heel fijn een bekend gezicht en een enkeling geeft op het inschrijfformulier aan liever niet met bekenden in de klas te komen. Allebei prima. 

Musical

Vorig jaar had ik een leerling in de klas die bij de gedachte aan het voortgezet onderwijs en afscheid moeten nemen van de basisschool alleen al in tranen uitbarstte (vooral als we het slotlied van de musical zongen). Ze vond het zo moeilijk dat het afscheid naderde (en gelukkig heeft ze het nu enorm naar haar zin op De Middelbare 😀). Door haar hang naar het ophalen van herinneringen, kwam ik op het idee om met de leerlingen een herinneringenboekje te maken. 

Alle leerlingen maken zo hun eigen persoonlijke herinneringenboekje en kunnen later nog eens teruglezen en terugdenken aan hun basisschoolperiode.

Wil jij ook aan de slag met het maken van een herinneringenboekje? Hier kun je mijn herinneringenboekje downloaden. 

In een van mijn eerste posts schreef ik over wat ik nog meer doe aan het eind van het schooljaar: mijn toekomstdromen. Wie weet vind je dit ook leuk om met je klas te maken! 

#jufjoanne

Ik vind het een te gek idee als je besluit mijn herinneringenboekje of de luchtballon “mijn toekomstdromen” te gebruiken in je klas! Tag me dan op Instagram of gebruik de hashtag #jufjoanne!!

Volg jij me trouwens al op Instagram?